როკო ირემაშვილის „დავითი“: თანამედროვე ქართული ქანდაკება და კლასიკური მითის პოსტმოდერნული ტრანსფორმაცია / Rocko Iremashvili’s David: Contemporary Georgian Sculpture and the Postmodern Reimagining of a Classical Myth

                                                                          

 ალექსანდრა გაბუნია, 2026

როკო ირემაშვილის სკულპტურა „დავითი“ (2024, პოლიესტერი) წარმოადგენს ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან  აქცენტს თანამედროვე ქართულ პლასტიკაში. ნამუშევარი ერთი წლის განმავლობაში  საქართველოს  ეროვნული გალერეის მუდმივ ექსპოზიციაში იყო წარმოდგენილი, რაც ხაზს უსვამს მის ინსტიტუციურ აღიარებასა და სტატუსს, როგორც ეპოქალურ დიალოგს  ტრადიციასთან. ეს სკულპტურა  არის ბიბლიური სიუჟეტის თანამედროვე, ეგზისტენციალური რევიზია, სადაც აქცენტი გადატანილია არა უშუალოდ ბრძოლის პროცესზე, არამედ მის შემდგომ მდგომარეობაზე - სიცარიელესა და დაღლილობაზე.

                                                    Rocko Iremashvili’s David in the Permanent Collection at the Georgian National Gallery

ხელოვნების ისტორიაში დავითის ფიგურა ყოველთვის იყო ძალაუფლების, სილამაზისა და ღვთიური ნების გამტარებელი, თუმცა ირემაშვილი ამ ნარატივს სრულიად ცვლის. თუ მიქელანჯელოს დავითი ბრძოლისწინა კონცენტრაცია და იდეალური ანთროპოცენტრიზმია, ხოლო ბერნინისთან იგი დინამიკურ მოქმედებასა და ბაროკულ ექსპრესიაშია ნაჩვენები, ირემაშვილის „დავითი“ ბრძოლის შემდგომ სიცარიელეს განასახიერებს. ავტორი უარყოფს ჰეროიკულ ტრიუმფს და გვთავაზობს „მინორულ ტონალობას“, სადაც ფიგურის ხაზგასმული ასთენიურობა და მოზარდის ფიზიკური მონაცემები მიანიშნებს, რომ გამარჯვება მოიპოვება არა ფიზიკური უპირატესობით, არამედ „მცირეს“ მიერ „ძლევამოსილის“ დაძლევის რთული ფსიქოლოგიური აქტით.

ნამუშევარი შესრულებულია პოლიესტერში, რაც თავისთავად პოსტმოდერნული ჟესტია. მარმარილოსა და ბრინჯაოსგან განსხვავებით, რომლებიც მარადიულობასთან ასოცირდება, პოლიესტერი ხაზს უსვამს თანამედროვეობის მყიფე ბუნებას. აკადემიური სიზუსტით შესრულებული ფორმა ამ სინთეტიკურ მასალაში ქმნის ჰიპერრეალისტურ, თითქმის „ხელოვნურ“ ფაქტურას, რაც აძლიერებს შინაარსობრივ ირონიასა და სარკაზმს. ეს მასალა აჩენს განცდას, რომ ჩვენი იდეალებიც ისეთივე ტრანსფორმირებადია, როგორც პლასტიკი.

სკულპტურაში გამოყენებული ატრიბუტიკა ნამუშევარს ლოკალურ და გლობალურ მნიშვნელობას სძენს. შურდული, როგორც ქართული იდენტობისა და ბაგრატიონთა დინასტიური გერბის ერთ-ერთი მთავარი ნიშანი, აქ გარდაქმნილია ინდივიდუალური და კოლექტიური წინააღმდეგობის მეტაფორად. ის აღქმულია, როგორც ინტელექტუალური იარაღი - ერთადერთი საშუალება გიგანტური, დეფორმირებული ბოროტების დასამარცხებლად.  ეს ელემენტი ეხმიანება იმ ერის ისტორიულ გამოცდილებას, რომელიც მუდმივად იმყოფება გლობალური ამბიციების პირისპირ.

ირემაშვილის დავითის დახუჭული თვალები და დახრილი თავი გამოხატავს იმას, რასაც კლასიკური ხელოვნება ხშირად მალავდა: გამარჯვება მტკივნეულია და მას თან სდევს მძიმე ფსიქოლოგიური ტვირთი. ეს არის მელანქოლიური გამარჯვებულის სახე, რომელიც აცნობიერებს, რომ ბოროტების დამარცხებამ მასში დიდი შინაგანი ენერგია გამოფიტა. სკულპტურა ქმნის სივრცეს, სადაც პირადი ბრძოლა საკუთარ თავთან და გლობალური კონფლიქტი სიკეთესა და ბოროტებას შორის ერთ წერტილში იყრის თავს.

საბოლოო ჯამში, როკო ირემაშვილის „დავითი“ საქართველოს ეროვნული გალერეის სივრცეში არსებობდა არა როგორც სტატიკური ობიექტი, არამედ როგორც კრიტიკული კითხვა იმის შესახებ, თუ რას ნიშნავს იყო გამარჯვებული დღეს. ნამუშევარი არის იმ იმედის მანიფესტაცია, რომლის მიხედვითაც, უთანასწორო ბრძოლაში გადარჩენის ერთადერთი გარანტი სულიერი მდგრადობა და ინტელექტუალური უპირატესობაა. ეს არის მელანქოლიური რეფლექსია თავისუფლებისა და წინააღმდეგობების დაძლევის უნივერსალურ თემებზე, სადაც კლასიკური ფორმა და თანამედროვე ეგზისტენციალური კრიზისი ერთიანდება.

Rocko Iremashvili’s David in the Permanent Collection at the Georgian National Gallery

Alexandra Gabunia, 2026

 

Rocko Iremashvili’s sculpture David (2024, polyester) occupies a pivotal discursive position within contemporary Georgian plastic arts. Its year-long inclusion in the permanent exhibition of the Georgian National Gallery signals not only institutional recognition, but also the work’s status as an epochal engagement with the classical tradition. This sculpture proposes a modern, existential re-reading of the biblical narrative, redirecting attention away from the act of combat itself toward its psychological aftermath - namely, states of ontological emptiness and profound exhaustion.

Throughout the history of art, the figure of David has functioned as a semiotic vessel for power, aesthetic perfection, and divine providence. Iremashvili radically disrupts this lineage. Where Michelangelo’s David embodies pre-battle cognitive focus and idealized anthropocentrism, and Bernini’s interpretation captures the kinetic intensity of Baroque action, Iremashvili’s David inhabits the void that follows triumph. Heroic triumphalism is deliberately rejected in favor of a “minor key.” The figure’s pronounced asthenia and adolescent corporeality undermine traditional heroic tropes, suggesting that victory is not secured through physical domination, but through a complex psychological negotiation in which the “small” overcomes the “mighty” at a considerable inner cost.

The selection of polyester as the primary material constitutes a conscious postmodern gesture. In contrast to marble or bronze - materials historically associated with permanence, authority, and monumental duration - polyester emphasizes the fragility and transience of contemporary existence. Executed with academic rigor, the sculpture’s hyper-realistic, synthetic surface intensifies its internal irony and restrained sarcasm. This material choice implies that modern ideals, like the polymers from which the figure is formed, are mutable, provisional, and subject to constant transformation.

The iconographic elements embedded in the sculpture operate simultaneously on local and universal registers. The sling - an essential marker of Georgian identity and a recurrent motif in Bagrationi dynastic heraldry - is reinterpreted as a metaphor for both individual and collective resistance. It is not presented as an instrument of brute force, but as an intellectual mechanism: the only viable means through which a disproportionate and distorted embodiment of evil may be confronted. In this sense, the work resonates with the historical experience of a nation perpetually negotiating the pressures of global, “Goliath-like” ambitions.

The closed eyes and bowed head of Iremashvili’s David articulate a truth often obscured by classical hagiography: victory itself is traumatic and carries a heavy psychological burden. This is the image of a melancholic victor, acutely aware that the defeat of evil has resulted in an almost total depletion of inner energy. The sculpture opens a conceptual space in which personal, internal struggle converges with global conflict, dissolving the boundary between individual experience and collective historical memory.

Ultimately, within the context of the Georgian National Gallery, Rocko Iremashvili’s David functioned not as a static artifact, but as an ongoing critical inquiry into the contemporary meaning of victory. The work articulates the belief that, within asymmetrical struggle, the primary guarantees of survival lie in spiritual resilience and intellectual primacy rather than physical force. It stands as a somber meditation on universal themes of liberty and resistance, where classical formal discipline and modern existential anxiety converge in a single, cohesive artistic statement.